DNA

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Rukia: urambazaji, tafuta
Mfano wa mfumo wa DNA

DNA ni kifupi cha DeoxyriboNucleic Acid (kwa Kiswahili: Asidi DeoksiriboNukleini au ADN) ambayo ni jina la molekuli kubwa ndani ya seli za viumbehai pamoja na wanyama, mimea, bakteria na virusi. Inabeba ndani yake habari zote za urithi wa kiumbehai yaani habari za tabia zote zinazopokelewa kutoka kwa wazazi. Kwenye DNA ziko jeni zinazotunza habari maalumu juu ya urithi wa kiumbe.

Molekuli ya DNA ina umbo kama ngazi mbili za kupanda zilizounganishwa pamoja na kupindwa kama sukurubu. Kila ngazi ni nukleotidi ambayo ni muungo wa sukari fulani pamoja na moja kati ya besi ogania nne. Ufutano wa besi hizi unaamua namna gani kujenga protini wakati wa kujenga seli mpya.

DNA ina uwezo wa kujinakili. Wakati wa kuzaa DNA inajipasua katikati ya pande mbili za "ngazi" yake. Hivyo nusu "ngazi" ya upande wa mzazi mmoja inaungana na nusu "ngazi" ya mzazi mwingine.

Tabia kama ukubwa, rangi ya ngozi au nywele ziko kila moja mahali pake; zikiunganishwa za baba na mama, kemia inaamua ni upande gani wenye athira zaidi na hivyo utajitokeza kwa mtoto.

DNA inatokea hasa ndani ya kromosomu kwenye kiini cha seli.

Viungo vya Nje[hariri | hariri chanzo]