Elgon (mlima)

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Rukia: urambazaji, tafuta

.

Kilele cha Koitobos, Kenya
Mlima Elgon (kushoto katikati) iko katika mpaka wa Uganda na Kenya , katika Mkoa wa Magharibi, kaskazini mwa Kakamega, magharibi mwa Kitale.
Angalia pia Wilaya ya Mlima Elgon

Mlima Elgon ni volkeno inayolala mpakani wa Uganda na Kenya [1] kaskazini mwa Kisumu na magharibi mwa Kitale. Kasoko yake ina kipenyo cha kilomita nane.

Elgon ni mlima mkubwa wa pili nchini Kenya baada ya Mlima Kenya. Upande wa Uganda ni mlima mkubwa wa mashariki ya nchi lakini milima ya safu ya Ruwenzori ni kubwa kushinda Elgon.

Majina[hariri | hariri chanzo]

Jina la mlima limetokana na Waelgonyi walioishi upande wa kusini wa mlima. (wakati mwingine hujulikana kama Wasabaot, ambao wanaishi upande wa kusini wa mlima.

Ulijulikana kama "Ol Doinyo Ilgoon" (Mlima wa Matiti) kwa Wamaasai na kama "Masaba" kwenye upande wa Uganda.

Vilele[hariri | hariri chanzo]

Mlima Elgon unajumuisha vilele vitani vikuu:

  • Wagagai (mita 4,321), kikiwa nchini Uganda.
  • Sudek (mita 4,302 au futi 14,140) nchini Kenya
  • Koitobos (mita 4,222 m au futi 13,248),kilele chenye madini aina ya basalt (Kenya)
  • Mubiyi (mita 4,211 au futi 13,816)
  • Masaba (mita 4,161 m au 1futi 3,650)

Vipengele vya Mlima Elgon[hariri | hariri chanzo]

Ndiyo volkano kongwe na kubwa zaidi iliyo kivyake katika Afrika Mashariki, ikifunika eneo la takribani kilomita mraba 3500.

Vipengele vingine vya kuvutia ni:

  • Volkana aina ya kaldera - Elgon ni moja wapo ya volkana aina ya caldera iliyo kubwa na imara duniani.
  • Visima vya maji mota kando yaMto Suam
  • Endebess Bluff (mita 2563 au futi 8408 )
  • Mapango ya Ngwarisha, Makingeny, Chepnyalil na Kitum. Pango la Kitum lina upana wa mita 60 na hupenyeza mita 200 ndani ya mlima. Hutembelewa kwa sana na tembo ambao hulamba chumvi inayotokana na wao kugonga kuta zake na pembe zao. Pango hili lilitambulika sana kwa virusi vya Marburg baada ya watu wawili waliotembelea pango hili (mmoja mwaka wa 1980 na mwingine mwaka 1wa 987) kuambukizwa ugonjwa huo na kufa.

Mchanga wa mlima huu ni maram mekundu Mlima huu ni eneo ya vyanzo vya mito kadhaa kama vile Mto Suam unaokuwa Mto Turkwel katika maeneo ya chini na humwaga katika Ziwa Turkana, Mto Nzoia na Lwakhakha ambayo hutiririka hadi Ziwa Victoria. Mji wa Kitale uko chinia ya mlima huu. Eneo lililo karibu ya mlima huu limelindwa na mbuga mbili za Kitaifa:Mbuga ya Kitaifa ya Mlima Elgon, moja kila upande wa mpaka wa kimataifa.

Baadhi ya mimea nadra hupatikana kwenye mlima huu, ikiwa ni pamoja na Ardisiandra wettsteinii , Carduus afromontanus , Echinops hoehnelii , Ranunculus keniensis , na Romulea keniensis .

Mnamo mwaka wa 1896, C.W Hobley alikuwa Mzungu wa kwanza kuzunguka mlima huu. Kmunke na Stigler ndio wa kwanza kupanda hadi juu ya vilele vya Wagagai na Koitobos katika mwaka wa 1911 na kurekodiwa. F. Jackson, E. Gedge, na J. Martin ndio wa kwanza kupanda hadi juu ya kilele cha Sudek katika mwaka wa 1890 na kurekodiwa. Kilele kikuu ni rahisi kupanda naa hauhitaji vifaa vyovyote vya kupanda milima.

Marejeo[hariri | hariri chanzo]

  1. Uganda Wildlife Authority. www.uwa.or.ug. Iliwekwa mnamo 2008-03-16.

Makala ya Waandishi[hariri | hariri chanzo]

  • Scott, Penny (1998). From Conflict to Collaboration: People and Forests at Mount Elgon, Uganda. IUCN. ISBN 2-8317-0385-9. 

Tazama pia[hariri | hariri chanzo]

Viungo vya nje[hariri | hariri chanzo]