Jamhuri ya Texas

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Rukia: urambazaji, tafuta
Maeneo ya Jamhuri ya Texas; Kibichi cheusi: Maeneo yaliyotawaliwa halihali halisi Kibichi cheupe: Maeneo yaliyodaiwa kuwa sehemu ya Texas

Jamhuri ya Texas ilikuwa sehemu ya Mexiko iliyojitenga mwaka 1836 na kuendelea kama nchi ya kujitegemea hadi 1845 ilipotekwa na Marekani na kuwa jimbo la Texas ndani ya Maungano ya Madola ya Amerika (USA).

Chanzo cha harakati ya kujitenga ilikuwa idadi ya walowezi kutoka Marekani waliopewa ardhi na serikali ya Mexiko katika miaka ya awali lakini baadaye hawakuwa tayari tena kukubali mamlaka ya Mexiko. Sababu mojawapo ilikuwa sheria ya Mexiko iliyowapa watumwa wote uhuru ilhali walowezi kutoka Marekani walianzisha mashamba wakiingiza watumwa weusi kama wafanyakazi. Lakini uasi wa walowezi wa Texas ilianza wakati serikali ya Mexiko ilichukuliwa na jenerali Santa Anna aliyejitangaza kuwa dikteta na kufuza mamlaka ya serikali za kieneo. Mapigano yalianza wakati jeshi al Mexiko ilijaribu kukusanya silaha za wanamigambo wa Texas na hapo vita ilianza.

Katika mapigano ya kijeshi migambo ya Texas ilishinda jeshi la Mexiko na jenerali Santa Anna alipaswa kukubali uhuru wa Texas hata kama baadaye bunge la Mexiko ilikataa kukubali.

Hali halisi Texas ilikuwa nchi ya kujitegemea lakini dhaifu na idadi kubwa ya raia walipendelea kujiunga na Marekani. Mwaka 1845 rais wa Marekani James K. Polk aliamua utekaji wa texas na kuifanya sehemu ya Marekani. Baadaye bunge la Marekani lilikubali Texas kuwa jimbo la kujitawala wa Maungano ya Madola ya Amerika.

Utekaji wa Texas ilikuwa chanzo cha vita ya Marekani na Mexiko ya 1846-1848 ambako Mexiko ilishindwa.