Nabawiyya Musa
Nabawiyya Musa[1] (kwa Kiarabu: نبوية موسى محمد بدوية; Disemba 17, 1886 - April 30, 1951) alikuwa mwanaharakati wa kutetea haki za wanawake kutokea Misri[2] pia anajulikana kama mwanzilishi wa wanaharakati wa Misri katika karne ya 20.[3] Kazi zake na maisha kwaujumla hujadiliwa pamoja na takwimu za watu kama Huda Sharawi na MAlak Hifni Nasif,
Elimu
[hariri | hariri chanzo]Nabawiyya Mohamed Musa Badawia alikuwa mwanamke mkulima (fallahi) kutoka Zagazig aliyedhihirisha misimamo imara ya utaifa na usawa wa kijinsia tangu akiwa mdogo. Alisimama kutetea haki za taifa lake na wanawake wa Misri. Baba yake, aliyekuwa nahodha mdogo wa jeshi la Misri, alifariki akiwa katika misheni huko Sudan wakati wa Vita ya Mahdi miezi miwili kabla hajazaliwa.[4][5][6]
Baada ya hapo, yeye, kaka yake Muhammad Musa na mama yao walihamia Cairo ili kaka yake aweze kuendelea na masomo. Familia yao iliishi kwa pensheni ya kijeshi na ardhi waliyoachiwa.
Nabawiyya Musa alikuwa miongoni mwa wanawake wa kwanza kukamilisha mtihani wa elimu na kupokelewa katika Shule ya Saniyya chini ya utawala wa kikoloni wa Historia ya Misri chini ya Waingereza. Akiwa mtoto, kaka yake alimsaidia kujifunza kusoma kwa Kiingereza na Kiarabu, kuandika, na kuhifadhi Qurani, huku akijifundisha mwenyewe hisabati na ushairi. Alipofikisha miaka kumi na tatu, alitamani kuendelea na masomo, lakini mama yake alikataa na kaka yake alimtishia kumkana. Akienda kinyume na mila za kijamii za wakati huo, aliiba muhuri wa mama yake, akauza bangili yake ya dhahabu, na kujifanya mfanyakazi wa ndani ili kuomba nafasi shuleni, akendelea na masomo kwa siri. Alifanikiwa kuwa miongoni mwa wanafunzi 10 bora kati ya wanafunzi 250, na alimzidi hata mshairi mtarajiwa Abbas Mahmoud al-Aqqad.
Alimaliza mtihani wa shule ya sekondari mwaka 1907, ingawa wakati huo Misri haikuwa bado na mfumo rasmi wa shule za sekondari hadi baada ya Tamko la Uhuru wa Misri la 1922.[7] Mwaka 1908 alipata shahada ya elimu na kuwa mwalimu mashuhuri katika mfumo wa shule za serikali, akitetea haki za wanawake na kupata mshahara sawa na wanaume. Baada ya 1922, wanawake zaidi waliruhusiwa kujiunga na Chuo Kikuu cha Misri, na kufikia wakati huo Nabawiyya Musa alikuwa mhadhiri na kiongozi muhimu.
Kazi
[hariri | hariri chanzo]Nabawiyya Musa alikuwa mwandishi na mwalimu aliyetoa mihadhara kote Misri akihamasisha elimu ya wanawake. Aliamini kuwa wanawake walioelimika wangeboresha jamii kwa kuwa huru kiuchumi, kusaidia familia, na kulea watoto wanaojitegemea.[8] Pia aliamini kuwa ukosefu wa tabaka kali katika jamii za wakulima ulikuwa mfano mzuri wa usawa wa kijinsia katika uzalishaji kupitia fursa sawa. Tofauti kati ya wanaume na wanawake aliziona kama ujenzi wa kijamii unaoweza kubadilishwa.
Aliamini kuwa elimu ya wanawake ingeweza kusaidia kupunguza ubakaji na ukatili wa kijinsia kwa kuwapa wanawake hadhi na uwezo zaidi katika jamii.
Katika miaka miwili baada ya kuhitimu, alichapisha makala kuhusu elimu, fasihi na jamii huku akifundisha, akichangia kwa Young Egypt Party na The Egyptian Gazette. Hata hivyo, matumizi yake ya jina bandia la Kiingereza yalitumiwa dhidi yake na wenzake waliokuwa na mitazamo ya mfumo dume, wakimshtaki kuwa anaunga mkono utawala wa Waingereza, jambo lililotishia kazi yake kwani walimu hawakuruhusiwa kuandika magazetini.
Mwaka 1909, alikua mwanamke wa kwanza kuwa mkuu wa shule ya msingi ya wasichana huko Faiyum. Kitabu chake Woman and Work kilichapishwa mwaka 1920. Mwaka 1922 alianzisha Chama cha Maendeleo ya Wanawake, na mwaka 1923 alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa Egyptian Feminist Union.
Kufikia mwaka 1937, alikuwa mkuu wa shule katika taasisi mbili tofauti huko Cairo na Alexandria. Pia aliandika riwaya ya kihistoria iitwayo "Virtue" .[9] Alishiriki kuanzisha jarida la wanawake nchini Misri liitwalo majallat al-fata (“jarida la mwanamke kijana”), ambapo aliandika safu ya wasifu wake binafsi iliyoitwa "Kumbukumbu zangu" kati ya 1937 na 1942. Aliandika sehemu 91 ambazo baadaye zilichapishwa kama kitabu "Historia yangu, kwa kalamu yangu", kupitia kampuni yake ya uchapishaji ya Alexandria, na hivyo kuwa miongoni mwa wanawake wa kwanza wa Uislamu kuchapisha wasifu binafsi.
Marejeo
[hariri | hariri chanzo]- ↑ "نبوية موسى.. "الأستاذة"". www.albawabhnews.com. 2018-03-07. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2022-03-04. Iliwekwa mnamo 2022-03-04.
- ↑ ""نبوية موسى" أول امرأة مصرية تحصل على البكالوريا". بوابة الفجر (kwa Kiarabu). 2017-05-25. Iliwekwa mnamo 2022-03-04.
- ↑ "Feminism in Islam". UK (kwa Kiingereza). Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2022-03-04. Iliwekwa mnamo 2022-03-04.
- ↑ Nabawiya Musa- Full biography
- ↑ "Nabawiyya Mohamed Musa Badawia نبوية موسى.. "الأستاذة"".
- ↑ Zénié-Ziegler, Wédad (1988), In Search of Shadows: Conversations with Egyptian Women, Zed Books, uk. 112, ISBN 0862328071,
The Federation of Egyptian Women was founded by a middle-class Zagig-city Nabaawiyya Mousa Badawia, Huda Shaarawi. In 1923, she and two of her fellow activists, Cesa Nabarawi and Nabawiya Moussa
- ↑ staff, sister-hood (2019-12-05). "Nabawiyya Musa 1890-1951". sister-hood magazine. A Fuuse production by Deeyah Khan. (kwa Kiingereza (Uingereza)). Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2025-06-26. Iliwekwa mnamo 2025-06-26.
- ↑ Referenced work.
- ↑ "نبوية موسى .. هل كانت شخصية متناقصة مع نفسها؟!". middle-east-online.com. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2018-02-21. Iliwekwa mnamo 2025-06-26.
 |
Makala hii kuhusu mtu huyo bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Nabawiyya Musa kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. |