Ziwa la oksbau

Picha hii ya Mto Nowitna kule Alaska inaonyesha maziwa mawili ya kwato – moja fupi chini ya picha na lingine refu zaidi na lililopinda zaidi katikati ya upande wa kulia. Picha hiyo pia inaonyesha kwamba ziwa la tatu la kwato linaweza kuwa linatengenezwa: tuta au ukingo uliopo katikati ya mzingo mkuu unaonekana kuwa mwembamba sana – mwembamba kuliko upana wa mto wenyewe; hatimaye, sehemu mbili za mto zilizo pande zote mbili za tuta kama hilo huelekea kupasuka na kutengeneza mkondo mpya ulionyooka zaidi; ukingo mpya wa mto kisha huanza kujijenga, na kuifunga sehemu hiyo iliyopinda ukiacha ziwa lingine la kwato.

Ziwa la oksbau (Kiingereza: oxbow) ni ziwa au bwawa lenye umbo la U ambalo hutokea wakati mzunguko mpana wa mto unapokatwa, na kutengeneza sehemu ya maji iliyotenganika. Neno la Kiingereza "oxbow" linaweza pia kurejelea mzingo wenye umbo la U katika mto au kijito, uwe umekatwa kutoka kwenye mkondo mkuu au la. Linapata jina lake kutoka "oxbow" ambayo ni sehemu ya nira ya ng'ombe kwa ajili ya kuvutia jembe au gari la kukokotwa.

Katika Texas Kusini, maziwa ya aina hiyo yaliyoachwa na Mto Rio Grande huitwa resacas. Nchini Australia, maziwa ya oksbau huitwa billabongs.

Marejeo

Makala hii kuhusu mambo ya sayansi bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Ziwa la oksbau kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.