Nenda kwa yaliyomo

Wahyi

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Sehemu ya mfululizo wa makala juu ya

Uislamu

Imani na ibada zake

Umoja wa Mungu
Manabii
Misahafu
Malaika
Uteule
Kiyama
Nguzo za Kiislamu
Shahada Swalah Saumu
Hija Zaka

Waislamu muhimu

Muhammad

Abu Bakr Ali
Ukoo wa Muhammad
Maswahaba wa Muhammad
Mitume na Manabii katika Uislamu

Maandiko na Sheria

Azif Qur'an Sunnah Hadithi
Wasifu wa Muhammad
Sharia
Elimu ya Sheria za Kiislamu Kalam

Historia ya Uislamu

Historia
Sunni Shi'a Kharijiya Rashidun Ukhalifa Maimamu

Tamaduni za Kiislamu

Shule Madrasa
Tauhidi Falsafa Maadili
Sayansi
Sanaa Ujenzi Miji
Kalenda Sikukuu
Wanawake
Viongozi Siasa
Uchumi
Umma Itikadi mpya Sufii

Tazama pia

Uislamu na dini nyingine
Hofu ya Uislamu

Wahyi (kwa Kiarabu: وحي waḥy) ni neno la kidini linalomaanisha ufunuo, muongozo, au ujumbe wa kimungu unaoshushwa na Mwenyezi Mungu kwa Mitume Wake na Manabii ili uwafikie wanadamu. Katika muktadha wa Uislamu, Wahyi ndio msingi mkuu wa chimbuko la sheria na mafundisho ya dini, ambapo Qurani yote inasadikiwa kuwa ni maneno ya Mungu yaliyoshushwa kwa Mtume Muhammad kupitia mfumo huu wa ufunuo.[1]

Historia na asili

[hariri | hariri chanzo]

Neno wahyi kwa asili ya lugha ya Kiarabu linamaanisha ishara ya haraka, siri, au kutoa taarifa kwa njia ya siri na ya haraka kwa mtu mwingine bila ya wengine kujua, jambo linaloashiria upekee wa mawasiliano kati ya Muumba na wateule Wake.

Aina na njia za ushukaji wa Wahyi zimeainishwa kwa kina katika vyanzo vya Kiislamu, hususan katika Quran na Hadithi. Kwa mujibu wa mafundisho ya Kiislamu, Mwenyezi Mungu huzungumza na mitume Wake kupitia njia kuu tatu: kwa kutupa msukumo au maono ya kweli moyoni mwa mtume (kama vile ndoto za kweli za manabii), kwa kuzungumza nao nyuma ya pazia bila kuonekana (kama ilivyotokea kwa Nabii Musa), au kwa kumtuma mjumbe kutoka miongoni mwa Malaika. Katika ushukaji wa Quran, njia kuu iliyotumika ni ile ya kumtuma Malaika Jibril (Gabrieli), ambaye alikuwa akileta maneno halisi ya Mwenyezi Mungu hadi kwa Mtume Muhammad, wakati mwingine akitokea katika umbo lake la kimalaika au akijifananisha na umbo la kibinadamu ili kurahisisha upokeaji wa ujumbe.[2]

Kihistoria, ushukaji wa Wahyi kwa Mtume Muhammad ulianza rasmi katika Pango la Hira lililopo kwenye Mlima wa Nur (Jabal al-Nur) karibu na mji wa Makka, wakati wa mwezi mtukufu wa Ramadhani. Aya za kwanza kushushwa zilikuwa tano za mwanzo za Sura ya Al-Alaq, zinazoanza na amri ya "Soma!" (Iqra').[3] Wahyi uliendelea kushushwa kwa kipindi cha miaka 23, kulingana na matukio, mahitaji, na changamoto mbalimbali zilizokuwa zikiikabili jamii ya kwanza ya Waislamu huko Makka na Madina. Mchakato huu wa ufunuo ulifikia ukomo wake baada ya kukamilika kwa ujumbe wa Quran na kufariki kwa Mtume Muhammad, jambo linalofanya Uislamu uamini kuwa yeye ndiye hitimisho la mitume wote na hakuna Wahyi mwingine wa kisheria utakaoshuka baada yake.

Tazama pia

[hariri | hariri chanzo]
  1. Johnston, David (2012). Encyclopedia of Islam, Second Edition. Juz. la 11. Brill. ku. 53–56. Iliwekwa mnamo Mei 20, 2026.
  2. "Sahih al-Bukhari - Kitab Bad' al-Wahy (Mwanzo wa Wahyi)". Sunnah.com. Iliwekwa mnamo Mei 20, 2026.
  3. Farsy, Abdullah Saleh (1969). Tafsiri ya Kurani Tukufu. The Islamic Foundation. Iliwekwa mnamo Mei 20, 2026.