Vitambaa vya Kongo
 | Makala hii au sehemu ya makala hii inahitaji masahihisho kwa upande mmoja wa zifuatazo:
|
Katika Ufalme wa Kongo na majimbo yake (Loango, Kakongo, Ngoyo), sanaa za ufumaji zilikuwa ishara ya ufalme na ukuu. Uzi uliotolewa kutoka kwenye makuti ya mti wa mchikichi wa raffia ulihitimisha msingi wa sanaa za ufumaji za Kongo. Nyenzo hii iliweka vikwazo ambavyo vilishindwa kwa ubunifu ili kutengeneza aina na mitindo mbalimbali ya vitambaa. Kitambaa cha raffia (umoja: Lubongo, Libongo; wingi: Mbongo; pia huitwa Mpusu) kilitumika kama sarafu.[1][2][3][4]
Kofia ya Mkuu au ya Mtu Mashuhuri, Mpu au Ngunda
[hariri | hariri chanzo]
Mpu ilikuwa kofia laini iliyofumwa kwa nyuzi za rafi ya dhahabu au nyuzi za mananasi, na ilikuwa sehemu muhimu ya vazi la kiutawala la chifu. Mavazi hayo pia yalijumuisha kanzu ya matundu iitwayo kinzembe, begi ya kifua iliyofumwa, begi la matambiko (nkisi), kikapu cha masalio, kengele yenye pande mbili na kiti.[5]
Kwa Wakongo, Wambundu na makabila yanayohusiana nayo kaskazini mwa Angola, mpu ilikuwa ishara ya mamlaka aliyokabidhiwa mtu aliyechaguliwa kushika wadhifa wa uongozi mtakatifu.[5] Moraga anaandika kwamba pia ilikuwa ishara yenye nguvu ya ulimwengu inayomunganisha chifu (mfumu), ukoo na kijiji na mahali pa asili katika masimulizi ya kiasili pamoja na eneo maalum la kijiografia (nsi).[5][6]
Kuna aina kadhaa za kofia za mpu. Ngunda (kutoka mzizi 'ngu', unaomaanisha mama) ni aina ya kofia isiyo na umbo gumu, yenye mtindo wa duara juu na iliyopambwa kwa michoro iliyojitokeza juu, ambayo hutolewa kwa machifu wapya wakati wa sherehe za kuingizwa madarakani. Ngola ni kofia ndefu, yenye umbo la koni, inayovaliwa na viongozi wakuu wa himaya ya Kongo.[7]
Marejeo
[hariri | hariri chanzo]- ↑ P. Edoumba, Aperçu sur les monnaies d'Afrique, p. 111, Revue-Numismatique, 2001
- ↑ Phyllis M. Martin, Power, Cloth and Currency on the Loango Coast, University of Wisconsin Press, 1986
- ↑ Alain Anselin, Résistances africaines sur la Côte d'Angola au XVIIIe siècle, Présence Africaine, 2006
- ↑ M. Yandesa Mavuzi, Histoire et numismatique des monnaies du Congo du XVe siècle à nos jours ou Les monnaies du Congo - L’histoire et la numismatique, Weyrich Edition, 2015
- 1 2 3 Moraga, Vanessa Drake (2011). Weaving abstraction : Kuba textiles and the woven art of Central Africa. Washington, D.C.: Textile Museum. ISBN 9780874050363.
- ↑ Volavka, Zdenka (1988). Wendy A. Thomas (mhr.). Crown and Ritual: The Royal Insignia of Ngoyo. Toronto: University of Toronto Press, Scholarly Publishing Division.
- ↑ Mary Jo Arnoldi and Christine Mullen Kreamer, mhr. (2002). Crowning achievements : African arts of dressing the head. Seattle, Wash.: University of Washington Press. ISBN 0930741439.
 |
Makala hii kuhusu mambo ya utamaduni bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Vitambaa vya Kongo kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. |