Virutubishi

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Rukia: urambazaji, tafuta
Vyakula vilivyo na wingi wa magnesium.
Vyakula vilivyo na wingi wa shaba.

Virutubishi (kutoka neno "rutuba") ni sehemu ya vyakula ambavyo viumbehai huishi na kukua.

Virutubishi hutoa nishati kwa wingi kwa viumbe hai wanaohitaji kwa kufanya kazi.

Virutubisho huwapa ufadhili muhimu wa kimetaboli. Aina zote za virutubisho zinaweza kupatikana kutoka kwenye mazingira. Virutubisho hutumiwa kujenga na kutengeneza tishu na kudhibiti michakato ya mwili wakati virutubisho vinabadilika, na kutumika kwa nishati.

Mbinu za ulaji wa virutubisho ni tofauti kwa mimea na wanyama. Mimea hupata virutubisho moja kwa moja kutoka kwenye udongo kupitia mizizi na majani yake. Wanyama wana mifumo maalum ya kupungua ambayo hufanya kazi ya kuvunja virutubisho kwa nishati na kwa kutumia virutubisho kwa umetaboli na anabolizimu (awali ya kujenga) katika mwili.

Vidonge vya kimwili vinajumuisha, mafuta, protini (au vitalu vya ujenzi, amino asidi), na vitamini.

Mchanganyiko wa kemikali kama vile madini ya chakula, maji (H2O), na oksijeni pia inaweza kuchukuliwa kuwa virutubisho.

Virutubisho inachukuliwa kuwa muhimu kama inapaswa kupatikana kutokana na chanzo cha nje au kwa sababu viumbe hawawezi kuifanya au kwa sababu hakuna kiasi cha kutosha kinachozalishwa. Maji yanahitajika kwa kiasi kidogo sana huitwa micronutrients wakati wale wanaohitaji kwa kiasi kikubwa wanaitwa macronutrients.

Madhara ya virutubisho ni tegemezi-mtegemezi; uhaba unaitwa upungufu.

Morpho didius Male Dos MHNT.jpg Makala hii kuhusu mambo ya biolojia bado ni mbegu.
Je, unajua kitu kuhusu Virutubishi kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine?
Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.