Lagâri Hasan Çelebi
Lagâri Hasan Çelebi alikuwa mvumbuzi na mhandisi wa anga wa karne ya 17 kutoka Milki ya Osmani. Anajulikana zaidi kwa jaribio lake la kihistoria la kuruka kwa kutumia kifaa cha makombora, ambalo mara nyingi linatajwa kama mojawapo ya majaribio ya mwanzo ya anga katika historia ya binadamu.[1]
Maisha
[hariri | hariri chanzo]Lagâri Hasan Çelebi alizaliwa mwanzoni mwa karne ya 17 huko Istanbul, katika familia ya wahandisi na mafundi waliokuwa karibu na mahakama ya kifalme. Alikulia katika mazingira ya kisayansi na kiufundi yaliyochochewa na maendeleo ya karne ya dhahabu ya Ottoman.[2]
Jaribio la Roketi
[hariri | hariri chanzo]Mnamo mwaka wa 1633, wakati wa sherehe ya kuzaliwa kwa binti wa Sultan Murad IV, Lagâri alitengeneza kifaa cha kuruka chenye nguvu ya baruti na kurushwa kutoka pwani ya Bosphorus. Inasemekana aliruka hadi mita 300 na kutua salama kwa kutumia mbawa ndogo za glider alizotengeneza. [3]Tukio hili linachukuliwa kama mojawapo ya hatua za mwanzo kabisa katika historia ya anga duniani.
Umuhimu
[hariri | hariri chanzo]Kazi ya Lagâri inachukuliwa kuwa mfano wa ubunifu wa mapema katika sayansi ya roketi. Ingawa ushahidi wa kihistoria ni wa mdomo na wa maandiko machache, simulizi lake limeendelea kuchochea mawazo ya wanasayansi wa anga na wahandisi wa kisasa kuhusu historia ya uvumbuzi wa anga.[4]
Urithi
[hariri | hariri chanzo]Lagâri Hasan Çelebi ana heshimika kama shujaa wa kisayansi katika historia ya Uturuki. Wanasayansi wa anga wa kisasa mara nyingi humtaja kama “pionia wa anga” wa karne ya 17, na kisa chake kimekuwa sehemu ya vitabu vya shule na filamu za kihistoria nchini Uturuki.[5]
Marejeo
[hariri | hariri chanzo]- ↑ Goodwin, J. Lords of the Horizons: A History of the Ottoman Empire. London: Chatto & Windus, 1998
- ↑ Lewis, B. The Emergence of Modern Turkey. Oxford: Oxford University Press, 2002
- ↑ Turnbull, S. The Ottoman Empire 1326–1699. Oxford: Osprey Publishing, 2003
- ↑ Crowley, R. Empire of the Sea: The Final Battle for the Mediterranean 1521–1580. New York: Random House, 2008
- ↑ Shaw, S. History of the Ottoman Empire and Modern Turkey. Cambridge: Cambridge University Press, 1976