Khmer Rouge

Vyumba vya Makumbusho ya Mauaji ya Kimbari ya Tuol Sleng vina maelfu ya picha za wahusika zilizopigwa na Khmer Rouge kabla ya kuwaua.

Khmer Rouge (Wakhmer Wekundu) lilikuwa jina lililotolewa awali na mfalme Norodom Sihanouk na baadaye kutumika kimataifa kutaja wafuasi wa Chama cha Kikomunisti cha Kampuchea kilichotawala nchi ya Kambodia kuanzia mwaka 1975 hadi 1979 chini ya uongozi wa kikatili wa Pol Pot (jina halisi: Saloth Sar).

Kundi hili lilianza kama harakati za kikomunisti mwanzoni mwa miaka ya 1950 na kujikita msituni mwishoni mwa miaka ya 1960, likifuata itikadi kali ya mchanganyiko wa umaksi, ulenini, na msimamo mkali wa kizalendo uliolenga kuibadili Kambodia kuwa jamii safi ya wakulima vijijini bila tabaka la kijamii wala athari za kisasa kutoka nje. Baada ya kupigana vita vya wenyewe kwa wenyewe dhidi ya serikali ya kijeshi iliyoungwa mkono na Marekani, majeshi ya Khmer Rouge yalifanikiwa kuteka mji mkuu wa Phnom Penh tarehe 17 Aprili 1975 na kuanzisha utawala wa kidikteta uliodumu kwa miaka minne pekee lakini ukaacha kovu kubwa na la kudumu katika historia ya ubinadamu.

Mara tu baada ya kushika madaraka, Pol Pot alitangaza kuanza kwa "Mwaka Sifuri" na kuamuru kufungwa kwa shule, hospitali, benki, na viwanda vyote nchini huku akilazimisha mamilioni ya wakazi wa mijini kuhama na kwenda kufanya kazi za suluba za kilimo mashambani bila malipo yoyote. Katika mfumo huo uliokataza matumizi ya fedha, umiliki binafsi wa mali, na hata maisha ya kifamilia, watu wengi walikufa kwa njaa, magonjwa yasiyotibiwa, na uchovu wa kupitiliza kutokana na kufanyishwa kazi kwa masaa mengi mfululizo.

Aidha, utawala huo ulifanya msako mkali na kuua kwa makusudi makundi yote yaliyodhaniwa kuwa maadui wa mapinduzi ikiwa ni pamoja na wasomi, madaktari, walimu, watu waliovaa miwani, viongozi wa kidini, na makabila madogo kama vile Wavamia na Kivietnam. Sehemu maalumu za mauaji ya kinyama zilizojulikana kama "Mashamba ya Kifo" zilianzishwa kote nchini huku vituo vya utesaji kama vile jela ya Tuol Sleng (S-21) vikitumika kuwahoji na kuwanyonga maelfu ya watu wasio na hatia.

Ukatili huu wa kutisha unaokadiriwa kugharimu maisha ya watu kati ya milioni 1.5 hadi milioni 2, ikiwa ni takriban robo ya idadi nzima ya watu wa Kambodia wakati huo, unatambuliwa rasmi leo kama Mauaji ya Kimbari ya Kambodia. Utawala huu ulifikia kikomo chake mnamo Januari 1979 kufuatia uvamizi wa kijeshi wa Vietnam ulioshirikiana na waasi wa Kambodia waliokimbia ukatili wa Pol Pot. Majeshi ya Khmer Rouge yalifukuzwa mijini na kukimbilia tena msituni karibu na mpaka wa Thailand ambako yaliendelea kufanya mashambulizi ya kuvizia hadi mwishoni mwa miaka ya 1990. Kundi hilo lilisambaratika kabisa mnamo 1999 na viongozi wake waliobaki kufunguliwa mashtaka ya uhalifu dhidi ya ubinadamu katika Mahakama Maalumu ya Kambodia (ECCC) iliyofadhiliwa na Umoja wa Mataifa.

Marejeo

• Chandler, David P. (1991). The Tragedy of Cambodian History: Politics, War, and Revolution since 1945. Yale University Press.
• Kiernan, Ben (1996). The Pol Pot Regime: Race, Power, and Genocide in Cambodia under the Khmer Rouge, 1975–79. Yale University Press.

Makala hii kuhusu mambo ya kihistoria bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Khmer Rouge kama enzi zake au matokeo yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.