Nenda kwa yaliyomo

Kate Millett

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru

Katherine Murray Millett (14 Septemba 19346 Septemba 2017) alikuwa mwandishi wa kifeministi kutoka Marekani, mwalimu, msanii na mwanaharakati. Alisoma katika Chuo Kikuu cha Oxford na akawa mwanamke wa kwanza wa Marekani kupewa shahada ya heshima ya daraja la kwanza katika Chuo cha St Hilda, Oxford. Ameelezewa kama "mmoja wa watu waliotoa mchango mkubwa katika historia ya wimbi la pili la ufeministi," na anajulikana zaidi kwa kitabu chake mashuhuri Sexual Politics (1970), kilichotokana na tasnifu yake ya udaktari katika Chuo Kikuu cha Columbia. Mwandishi wa habari Liza Featherstone amehusisha mchango wa Millett na kupatikana kwa "utoaji mimba wa kisheria, usawa mkubwa zaidi wa kijinsia kazini, na uhuru wa kijinsia" ambavyo hapo awali havikuwahi kuzingatiwa kwa kiasi kikubwa.[1][2]

Mbali na uandishi wa kifeministi, Millett alijihusisha pia na harakati za haki za binadamu, amani, haki za kiraia na upinzani dhidi ya mfumo wa kisaikolojia wa kisheria (psychiatry). Vitabu vyake vingi vilihusiana moja kwa moja na harakati zake, kama vile haki za wanawake na mageuzi ya huduma za afya ya akili. Kadhaa kati ya maandiko yake yalikuwa wasifu binafsi yaliyotathmini maisha yake, ujinsia wake, changamoto za kiafya, na mahusiano ya kibinafsi. Katika miaka ya 1960 na 1970, alifundisha katika Chuo Kikuu cha Waseda, Chuo cha Bryn Mawr, Chuo cha Barnard, na Chuo Kikuu cha California, Berkeley. Miongoni mwa kazi zake za baadaye ni pamoja na The Politics of Cruelty (1994), kuhusu mateso yanayoidhinishwa na serikali katika nchi mbalimbali, na Mother Millett (2001), kitabu kilichoeleza maisha yake na mama yake. Kati ya 2011 na 2013, alipokea Tuzo ya Lambda Pioneer kwa Fasihi, Tuzo ya Ujasiri ya Yoko Ono kwa Sanaa, na akachaguliwa kuingizwa katika Jumba la Umaarufu la Kitaifa la Wanawake.[3]

Millett alizaliwa na kukulia Minnesota, na sehemu kubwa ya utu uzima wake aliishi Manhattan pamoja na Koloni ya Sanaa ya Wanawake, aliyoianzisha huko Poughkeepsie, New York. Eneo hili lilibadilishwa rasmi kuwa Kituo cha Millett cha Sanaa mnamo 2012. Millett alijitangaza hadharani kama msagaji mwaka 1970, wakati kitabu chake Sexual Politics kilipochapishwa. Hata hivyo, mwishoni mwa mwaka huo alijitambulisha pia kama mwenye mwelekeo wa mapenzi kwa jinsia zote mbili. Aliolewa na mchongaji Fumio Yoshimura (1965–1985), na baadaye alifunga ndoa na Sophie Keir, aliyebaki kuwa mwenzi wake hadi kifo chake mnamo 2017.[4]

Katherine alizaliwa 14 Septemba 1934, huko Saint Paul, Minnesota, kwa wazazi James Albert na Helen (née Feely) Millett. Kwa maelezo yake binafsi, baba yake, ambaye alikuwa mhandisi, alikuwa mlevi na mwenye ukatili, na aliacha familia wakati Millett akiwa na umri wa miaka 14, jambo lililowaacha wakiishi katika hali ya "umaskini wa heshima." Mama yake alikuwa mwalimu na pia muuzaji wa bima. Alikuwa na dada wawili, Sally na Mallory; wa mwisho alitajwa katika kitabu Three Lives. Millett alikuwa wa asili ya Kiayalandi na Kikatoliki, na alihudhuria shule za parokia mjini Saint Paul katika utoto wake wote.[5][6]

Millett alihitimu mnamo 1956 magna cum laude kutoka Chuo Kikuu cha Minnesota kwa Shahada ya Sanaa katika Fasihi ya Kiingereza. Alikuwa mwanachama wa sorority ya Kappa Alpha Theta. Shangazi yake mwenye uwezo kifedha alifadhili masomo yake katika Chuo cha St Hilda, Oxford, ambapo alipata shahada ya heshima ya daraja la kwanza mnamo 1958. Hivyo akawa mwanamke wa kwanza wa Marekani kupata shahada ya heshima ya daraja la kwanza katika chuo hicho. Baada ya kutumia takribani muongo mmoja kama mwalimu na msanii, Millett alijiunga na programu ya uzamili ya fasihi ya Kiingereza na kulinganisha katika Chuo Kikuu cha Columbia mnamo 1968, ambako pia alifundisha Kiingereza katika Barnard. Akiwa huko, alihusika katika harakati za haki za wanafunzi, ukombozi wa wanawake na mageuzi ya utoaji mimba. Mnamo 1969 alikamilisha tasnifu yake, na Machi 1970 akapewa shahada ya udaktari kwa heshima. Kabla ya hapo, aliwahi pia kufundisha Kiingereza katika Chuo Kikuu cha North Carolina, ingawa aliacha kazi hiyo katikati ya muhula ili kuendelea na masomo ya sanaa.[7]Tazama maelezo ya dada yake Mallory kuhusu Millett: Millett, Mallory (Agosti 29, 2020). "My Sister Kate: The Destructive Feminist Legacy of Kate Millett". MalloryMillett.com. Iliwekwa mnamo 2023-05-18.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)</ref>[8][9][10]

  1. "Millett, Kate | Women of the Hall" (kwa American English). Iliwekwa mnamo 2023-11-23.
  2. Sehgal, Parul; Genzlinger, Neil (Septemba 6, 2017). "Kate Millett, Ground-Breaking Feminist Writer, Is Dead at 82". The New York Times (kwa American English). ISSN 0362-4331. Iliwekwa mnamo Septemba 9, 2017.{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  3. Paul D. Buchanan (Julai 31, 2011). Radical Feminists: A Guide to an American Subculture. Santa Barbara: ABC-CLIO. uk. 39. ISBN 978-1-59884-356-9.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  4. Neil A. Hamilton (Januari 1, 2002). American Social Leaders and Activists. New York: Infobase Publishing. uk. 267. ISBN 978-1-4381-0808-7.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  5. Rosalind Rosenberg (Agosti 13, 2013). Changing the Subject: How the Women of Columbia Shaped the Way We Think About Sex and Politics. New York: Columbia University Press. uk. 224. ISBN 978-0-231-50114-9.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  6. Frank N. Magill (Machi 5, 2014). The 20th Century Go-N: Dictionary of World Biography. London: Routledge. ku. 2536–2537. ISBN 978-1-317-74060-5.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  7. Justin Wintle (Novemba 28, 2008). The Concise New Makers of Modern Culture. London: Routledge. uk. 532. ISBN 978-1-134-02139-0.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  8. Marcia Cohen (2009). The Sisterhood: The Inside Story of the Women's Movement and the Leaders who Made it Happen. Santa Fe: Sunstone Press. uk. 74. ISBN 978-0-86534-723-6.
  9. Paul D. Buchanan (Julai 31, 2011). Radical Feminists: A Guide to an American Subculture. Santa Barbara: ABC-CLIO. uk. 125. ISBN 978-1-59884-356-9.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  10. "Dr. Kate Millett". St Hilda's College, Oxford University. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo Agosti 18, 2014. Iliwekwa mnamo Septemba 4, 2014.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
Makala hii kuhusu mwandishi fulani bado ni mbegu.
Je, unajua kitu kuhusu Kate Millett kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake?
Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.