Kamerun

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Rukia: urambazaji, tafuta
Jamhuri ya Kamerun
République du Cameroun
Republic of Cameroon
Flag of Cameroon Coat of Arms of Cameroon
(Bendera ya Kamerun) (Coat of Arms of Cameroon)
Kaulimbiu ya Taifa Paix, Travail, Patrie
(Kifaransa: Amani, Kazi, Taifa |
Wimbo wa Taifa Chant de Ralliement wimbo wa faraja |
Mahali pa Kamerun
Lugha ya Taifa Kifaransa, Kiingereza
Mji Mkuu Yaoundé
Mji Mkubwa Douala
Rais wa Kamerun
Waziri mkuu wa Kamerun
Paul Biya
Philémon Yang
Eneo
 - Jumla
 -Maji
 -Eneo kadiriwa
475,440 km²
1.3%
Kadiriwa 52 duniani
Umma
 - Kadiriwa
 - Sensa,
 - Umma kugawa na Eneo (kilomita)
16,380,005 Kadiriwa 59 duni
sensa (2003)
; 34/km² (138 duni)
Pato la uchumi
 - Jumla
 - kwa kipimo cha umma
$32.35 Bilioni ((91 ) kadir)
$2,176 140 duni
Uhuru
 - Kadirifu
 - Barabara
Kutoka Ufaransa, Uingereza
1 Januari 1960<
Fedha CFA frank (XFA)
Saa za Eneo UTC +1
Intaneti TLD .cm
kodi za simu 237

Jamhuri ya Kamerun (pia: Cameroon) ni jamhuri ya muungano katika Afrika ya Magharibi.

Imepakana na Nigeria, Chadi, Jamhuri ya Afrika ya Kati, Jamhuri ya Kongo, Gabon, Guinea ya Ikweta na Ghuba ya Guinea.

Lugha rasmi na lugha za taifa ni Kifaransa (kinachoongoza kwa zaidi ya asilimia 80) na Kiingereza.

Jiografia[hariri | hariri chanzo]

Mpare kwa mlima Kamerun

Mito[hariri | hariri chanzo]

Milima[hariri | hariri chanzo]

Mlima Kamerun kutoka Tiko, Mkoa wa Kusini-Magharibi

Maeneo kiutawala[hariri | hariri chanzo]

Kamerun imegawiwa katika mikoa 10 na wilaya (départements) 58.

Mikoa ni:

Historia[hariri | hariri chanzo]

Historia ya awali[hariri | hariri chanzo]

Katika karne za BK Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi walianza uenezi wao kutoka huko kwenda kutawala maeneo mengi ya Afrika ya Kati, Kusini mwa Afrika na Afrika Mashariki.

Wakati wa ukoloni[hariri | hariri chanzo]

Kamerun ilikuwa koloni la Ujerumani hadi Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baada ya Ujerumani kushindwa vita, nchi ikagawiwa kati ya Uingereza na Ufaransa chini ya mamlaka ya Shirikisho la Mataifa kama eneo la kukabidhiwa.

Tangu uhuru hadi leo[hariri | hariri chanzo]

Mwaka wa 1960, Wafaransa waliacha Kamerun ikawa nchi huru, na kuungana na sehemu ya kusini ya Kamerun ya Kiingereza mwaka 1961 kuunda Shirikisho la Jamhuri ya Kamerun.

Baadaye jina likabadilishwa kuwa Jamhuri ya Muungano ya Kamerun mwaka wa 1972, halafu tena Jamhuri ya Kamerun (kwa Kifaransa République du Cameroun) mwaka wa 1984.

Siasa[hariri | hariri chanzo]

Rais wa Kamerun Paul Biya (kulia)
Makala kuu: Siasa za Kamerun

Uchumi[hariri | hariri chanzo]

Majani chai inayotoka Kamerun
Makala kuu: Uchumi wa Cameroon

Watu[hariri | hariri chanzo]

Yaoundé, mji mkuu wa Kamerun (2003)
Picha, kaskazini mwa Kamerun
Ikulu ya sultani wa Bamun kwa Foumban, Mkoa wa Magharibi

Wakazi walikuwa 22,534,532 mwaka 2013, ambao wamegawanyika sawasawa kati ya wanaoishi mijini na wale wa vijijini.

Lugha rasmi ni Kifaransa pamoja na Kiingereza. Hata hivyo wakazi wanaongea pia lugha za makabila yao mengi.

Upande wa dini, 70% ni Wakristo (40% Wakatoliki na 30% Waprotestanti), 18% ni Waislamu, 3% ni wafuasi wa dini asilia za Kiafrika. 6% hawana dini yoyote.

Utamaduni[hariri | hariri chanzo]

Nyumba ya Njem
Mwanamke wa Maka akienda shamba
Familia ya Tikar, Kaskazini magharibi

Elimu[hariri | hariri chanzo]

Makala kuu: Elimu Kamerun

Angalia pia[hariri | hariri chanzo]

Viungo vya nje[hariri | hariri chanzo]

WikiMedia Commons
Wikimedia Commons ina media kuhusu:

Serikali

Habari

Elimu

Uchambuzi

Makabila na koo

Miongozo

Utalii


Nchi za Afrika Bara la Afrika
Afrika ya Kati (Jamhuri ya) | Afrika Kusini | Algeria | Angola | Benin | Botswana | Burkina Faso | Burundi | Cabo Verde | Chad | Cote d'Ivoire | Eritrea | Gabon | Gambia | Ghana | Guinea | Guinea Bisau | Guinea ya Ikweta | Jibuti | Kamerun | Kenya | Komori | Kongo (Jamhuri ya) | Kongo (Jamhuri ya Kidemokrasia ya) | Lesotho | Liberia | Libya | Madagaska | Malawi | Mali | Misri | Morisi (Visiwa vya) | Mauritania | Moroko | Msumbiji | Namibia | Niger | Nigeria | Rwanda | Sahara ya Magharibi | Sao Tome na Principe | Senegal | Shelisheli | Sierra Leone | Somalia | Sudan | Sudan Kusini | Tanzania | Togo | Tunisia | Uganda | Uhabeshi | Uswazi | Zambia | Zimbabwe
Maeneo ya kiafrika ambayo ni sehemu za nchi nje ya Afrika
Ufaransa: Mayotte · Réunion | Hispania: Visiwa vya Kanari · Ceuta · Melilla | Ureno: Visiwa vya Madeira | Uingereza: · Kisiwa cha St. Helena · Kisiwa cha Diego Garcia
Africa satellite plane.jpg Makala hii kuhusu maeneo ya Afrika bado ni mbegu.
Je unajua kitu kuhusu Kamerun kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni?
Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.