Julie Okoh

Juliana (Julie) Omonukpon Omoifo Okoh (alizaliwa Ubiaja, 5 Agosti 1947) ni mwandishi wa tamthilia, mwalimu na mwanaharakati wa haki za wanawake wa Nigeria. Alikuwa profesa wa nadharia ya tamthilia katika Chuo Kikuu cha Port Harcourt kuanzia mwaka 2004 hadi 2017. Kazi zake nyingi zinajikita katika masuala yanayohusu wanawake katika jamii, zikiwemo tamthilia kama The Mannequins (1997), Edewede (2000) na Closed Doors (2007).

Wasifu

Juliana Omonukpon Omoifo alizaliwa katika mji wa Ubiaja, uliopo katika Edo State kusini mwa Nigeria. Ni binti wa Augustine Azamuoisa Omoifo, aliyekuwa mwalimu na karani wa mahakama, na mama yake aliyekuwa mshonaji na meneja wa duka. Alikulia katika familia ya watoto wanane akiwa mtoto wa tano. Wazazi wake walikuwa na mchango mkubwa katika shughuli za kitamaduni; baba yake alipenda muziki na kupiga gitaa, huku mama yake akiwa msimuliaji wa hadithi za jadi na mshiriki wa maonyesho ya ngoma na tamthilia za kitamaduni.

Baada ya kumaliza elimu ya msingi Ubiaja, aliendelea na masomo katika shule ya sekondari ya Our Lady of Lourdes iliyopo Uromi. Baadaye alipata kazi katika Wizara ya Mambo ya Nje ya Nigeria huko Lagos ambako alifanya mitihani ya GCE. Kutokana na ufaulu wake mzuri, alipata nafasi ya kusoma mafunzo ya ukatibu wa lugha mbili.

Mwaka 1972 alipata udahili katika Loyola University Chicago ambako alihitimu shahada ya fasihi ya Kifaransa na Kiingereza mwaka 1976. Aliendelea na shahada ya uzamili katika fasihi ya Kifaransa katika University of Alberta mwaka 1979. Baadaye alisoma katika University of Bordeaux III na kupata shahada ya uzamili (1989) na uzamivu (1991) katika tamthilia ya Kifaransa na Kiingereza.

Mwaka 2000–2001 alikuwa nchini Marekani kama msomi wa Fulbright Program, akifundisha kama mhadhiri mgeni katika vyuo mbalimbali. Mwaka 2004 alianza kazi yake kama profesa wa nadharia ya tamthilia katika Chuo Kikuu cha Port Harcourt hadi alipostaafu mwaka 2017.

Katika mhadhara wake wa uzinduzi mwaka 2012 wenye kichwa Towards Feminist Theatre in Nigeria, alisisitiza kuwa fasihi ya kifeministi ina mchango mkubwa katika kubadili mitazamo ya jamii kuhusu wanawake, ingawa bado kuna changamoto nyingi katika kufikia usawa wa kijinsia.

Machapisho

Okoh ameandika na kuelekeza zaidi ya tamthilia 30 pamoja na makala za kitaaluma katika lugha ya Kifaransa na Kiingereza zinazohusu sanaa ya tamthilia, utamaduni na masuala ya kijinsia.

Moja ya kazi zake maarufu ni Edewede, iliyochezwa kwa mara ya kwanza mwaka 1998 katika Chuo Kikuu cha Port Harcourt. Tamthilia hii inalenga kuhamasisha wanawake kupinga mila ya ukeketaji kwa kuionesha kama desturi yenye madhara.

Baadhi ya tamthilia zake

1997: Mask: A Play for Schools and Colleges 1997: The Mannequins 2000: Edewede: The Dawn of a New Day 2000: In the Fullness of Time 2002: Who Can Fight the Gods? 2005: Aisha 2007: Closed Doors 2008: The Trials 2009: A Haunting Past 2010: Our Wife Forever 2014: Cry for Democracy 2018: Thorny Path

Tuzo

Juliana Okoh amepokea tuzo na heshima mbalimbali, zikiwemo:

• 2000: Msomi Mwandamizi wa Fulbright
• 2011: Tuzo ya Maisha Yote (Lifetime Achievement Award) kutoka Society of Nigerian Theatre Artists (SONTA)

Marejeo

Makala hii kuhusu mwandishi fulani bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Julie Okoh kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.