Jamhuri ya Kislovakia (1939–1945)
Jamhuri ya Kislovakia Slovenská republika | |
|---|---|
| Kaulimbiu: Ndio, kwa uhuru wetu! | |
| Wimbo wa taifa: Hej, Slováci | |
| |
| Mji mkuu | Bratislava |
| Mji mkubwa | Bratislava |
| Lugha rasmi | Kislovakia |
| Lugha ya taifa | Kislovakia |
| Kabila | Waslovakia (wengi), Wachache wa Kiyahudi, Kihungaria, Kijerumani |
| Dini | Katoliki (rasmi), dini nyingine za Kikristo |
| Serikali | Dola ya kifashisti-kidini ya chama kimoja |
• Rais | Jozef Tiso |
• Waziri Mkuu | Vojtech Tuka (1939–1944), Štefan Tiso (1944–1945) |
• Mwakilishi wa Ujerumani (kidiplomasia) | Hanns Ludin (Balozi wa Ujerumani, 1941–1945) |
Uhuru kutoka Czechoslovakia | |
• Uhuru kutoka Czechoslovakia | 14 Machi 1939 |
• Mapinduzi ya Kitaifa | 29 Agosti 1944 |
• Kuanguka kwa serikali | 4 Aprili 1945 |
| Eneo | |
| • Jumla | km2 49,035 |
| • Maji (asilimia) | ~1.5 |
| Idadi ya watu | |
| • Kadirio la 2023 | 2,650,000 |
| • Sensa ya Sensa ya 1940 | 2,655,000 |
| PLT (PPP) | Kadirio la |
| • Jumla | Haijulikani |
| • Kwa kila mtu | Haijulikani |
| PLT (Kawaida) | Kadirio la |
| • Jumla | Haijulikani rasmi |
| • Kwa kila mtu | Haijulikani |
| HDI (–) | – |
| Sarafu | Koruna ya Kislovakia |
| Majira ya saa | UTC+1 (CET) / +2 (CEST wakati wa kiangazi) |
| Muundo wa tarehe | siku/mwezi/mwaka |
| Upande wa magari | Kulia |
| Msimbo wa simu | +Hakukuwa na msimbo wa kimataifa |
| Msimbo wa ISO 3166 | Hakukuwa na ISO rasmi |
| Jina la kikoa | Hakukuwa na TLD rasmi |
Jamhuri ya Kislovakia (1939–1945) ilikuwa nchi tegemezi ya Ujerumani ya Kinazi iliyoanzishwa tarehe 14 Machi 1939 baada ya kuvunjika kwa Czechoslovakia kufuatia Mkataba wa Munich wa 1938. Taifa hili liliongozwa na Jozef Tiso, padri wa Kanisa Katoliki, na liliendesha utawala wa chama kimoja kwa kushirikiana kwa karibu na utawala wa Hitler.
Historia
[hariri | hariri chanzo]Kuanzishwa kwa taifa
[hariri | hariri chanzo]Baada ya Czechoslovakia kulazimika kukabidhi Sudetenland kwa Ujerumani mwaka 1938, mgawanyiko wa ndani ulipelekea maeneo mengine pia kudai uhuru. Slovakia, kwa msaada wa Ujerumani, ilitangaza uhuru wake tarehe 14 Machi 1939.
Katiba na utawala
[hariri | hariri chanzo]Katiba ya kwanza ya Slovakia kama taifa huru ilipitishwa mwezi Julai 1939, ikimpa rais mamlaka makubwa, ikiwa ni pamoja na kuteua waziri mkuu na mawaziri. Jozef Tiso, kiongozi wa chama cha HSĽS (Hlinka's Slovak People's Party), aliteuliwa kuwa rais, huku Vojtech Tuka akiwa waziri mkuu wa kwanza.
Uhusiano na Ujerumani Kinazi
[hariri | hariri chanzo]Slovakia ilikuwa mtegemezi mkuu wa Ujerumani, na mara kadhaa ilishiriki vita upande wa Majeshi ya Muungano wa Axis. Iliunga mkono uvamizi wa Polandi mnamo Septemba 1939 na baadaye kushiriki kwenye mashambulizi ya Umoja wa Kisovyeti mwaka 1941.
Ukandamizaji dhidi ya Wayahudi
[hariri | hariri chanzo]Sheria kali dhidi ya Wayahudi zilianza kutekelezwa kuanzia mwaka 1940, ikiwemo "Jewish Code" iliyoweka masharti ya ubaguzi wa wazi, kazi za lazima, na kuvalia alama ya njano. Kati ya mwaka 1942 na 1944, karibu Wayahudi 70,000 walipelekwa kwenye kambi za mateso kama Auschwitz, ambapo wengi wao waliuawa.
Mapinduzi ya kitaifa
[hariri | hariri chanzo]Mnamo Agosti 1944, Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia (Slovenské národné povstanie) yalizuka yakiongozwa na maafisa wa kijeshi na wapinzani wa utawala wa Tiso. Ingawa mapinduzi haya yalizimwa na Ujerumani, yaliashiria mwisho wa udhibiti wa Slovakia na kushiriki katika harakati za kukomboa taifa.
Mwisho wa utawala wa Tiso
[hariri | hariri chanzo]Tarehe 4 Aprili 1945, mji mkuu Bratislava ulitekwa na Jeshi la Umoja wa Kisovyeti. Muda mfupi baadaye, Slovakia ilijumuishwa tena ndani ya Czechoslovakia. Jozef Tiso alikamatwa, akashtakiwa kwa usaliti na mauaji ya halaiki, na kunyongwa mwaka 1947.
Muhtasari
[hariri | hariri chanzo]| Kipengele | Maelezo |
|---|---|
| Aina ya Serikali | Dikteta ya chama kimoja cha kifashisti-kidini |
| Rais | Jozef Tiso |
| Mawaziri Wakuu | Vojtech Tuka (1939–44), Štefan Tiso (1944–45) |
| Mfumo wa Sheria | Sheria za kifashisti na za kidini |
| Ushirikiano wa Vita | Ujerumani, Italia, Japan (Axis) |
| Vita Vikuu | Vita dhidi ya Poland, USSR; Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia |
| Wahanga wa Holocaust | Takribani Wayahudi 70,000 waliuawa |
| Mwisho wa Taifa | 4 Aprili 1945, Bratislava ilikombolewa na Jeshi la Kisovyeti |
| Urejesho | Slovakia ilijumuishwa tena katika Czechoslovakia |
Urithi
[hariri | hariri chanzo]Leo hii, Jamhuri ya Slovakia haichukulii taifa hili la 1939–45 kama sehemu ya urithi wa kitaifa. Ingawa baadhi ya vikundi vya kisiasa vinataja tarehe 14 Machi kama “Siku ya Uhuru wa Taifa,” taasisi rasmi za kiserikali hazikubali utawala huo kama halali. Tukiangalia nyuma, kipindi hiki kinaakisi giza la ushirikiano na nguvu za Nazi pamoja na mauaji ya halaiki.