Haki ya Kuishi

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Jump to navigation Jump to search
Waandamanaji wa Venezuela mnamo 2014 na bango lililosomeka "Amani; Uhuru; Haki; Haki ya kuishi" kwa Kiingereza.

Haki ya kuishi inatokana na imani kwamba binadamu ana haki ya kuishi na haswa, hapaswi kuuawa na mtu au kitu kingine, ikiwa pamoja na serikali. Dhana ya haki ya kuishi inatokana na mijadala juu ya masuala ya adhabu ya kifo, vita, utoaji mimba, kifo cha hiari, ukatili wa polisi, mauaji wakati wa kujihami, na kwa wengine hata haki za wanyama. Baadhi ya watu hawakubaliani juu ya maeneo ambayo kanuni hii inatumika, pamoja na masuala kama haya yaliyoorodheshwa hapo awali.

Utoaji mimba[hariri | hariri chanzo]

Utoaji mimba.

Neno "haki ya kuishi" linatumiwa katika mjadala wa utoaji mimba na wale wanaotaka kutokomeza zoezi la kutoa mimba, au angalau kupunguza kiwango cha utoaji mimba, na katika muktadha wa ujauzito, neno haki ya kuishi iliyoendelezwa awali na Papa Pius XII wakati wa ensiklika ya Kipapa ya mwaka 1951:

Kila mwanadamu, hata mtoto aliye ndani ya tumbo, ana haki ya kuishi moja kwa moja kutoka kwa Mungu na sio kutoka kwa wazazi wake, sio kutoka kwa jamii yoyote au mamlaka ya kibinadamu. Kwa hivyo, hakuna mtu, hakuna jamii, hakuna mamlaka ya kibinadamu, hakuna sayansi, hakuna "hali" yoyote ikiwa ni ya matibabu, kieugeniki, kijamii, kiuchumi, au maadili ambayo inaweza kutoa au kutoa kibali halali cha mahakama cha kuyapoteza moja kwa moja kwa makusudi maisha ya binadamu asiye na hatia… --- Papa Pius XII, Anwani kwa Wakunga juu ya Hali ya Utaalam Wao Kitabu cha Upapa, Oktoba 29, 1951. [1]

Rais Ronald Reagan alipokutana na wawakilishi wa harakati ya Haki ya Kuishi, 1981

Mnamo mwaka 1966 Mkutano wa Kitaifa wa Maaskofu Katoliki Marekani (NCCB) ulimuuliza Fr. James T. McHugh kuanza kuangalia mwenendo wa mageuzi ya utoaji mimba ndani ya nchi hiyo. [2] Kamati ya Kitaifa ya Haki ya Kuishi (NRLC) ilianzishwa mnamo 1967 kama Haki ya Ligi ya Maisha kuratibu kampeni zake za serikali chini ya Mkutano wa Kitaifa wa Maaskofu Katoliki. [3] Ili kukata rufaa kwa upana zaidi, na bila upendeleo katika harakati hizi, viongozi muhimu wa Minnesota walipendekeza mtindo wa shirika ambao utatenganisha NRLC na usimamizi wa moja kwa moja wa Mkutano wa Kitaifa wa Maaskofu Katoliki na mwanzoni mwa 1973 Mkurugenzi wa NRLC Fr. James T. McHugh na msaidizi wake mtendaji, Michael Taylor, walipendekeza mpango tofauti, ikiwezesha NRLC kuelekea uhuru wake kutoka kwa Kanisa Katoliki.

Euthanasia[hariri | hariri chanzo]

Mashine ya Euthanasia (Australia).

Wale ambao wanaamini kuwa mtu anapaswa kufanya uamuzi wa kumaliza maisha yake kupitia euthanasia hutumia hoja kwamba watu wana haki ya kuchagua, [4], wakati wale wanaopinga kuhalalishwa kwa euthanasia wanasema hivyo kwa sababu watu wote wana haki ya kuishi. [5]

Marejeo[hariri | hariri chanzo]

  1. "Address to Midwives on the Nature of Their Profession", 29 October 1951. Pope Pius XII.
  2. Gale - Product Login. galeapps.galegroup.com. Iliwekwa mnamo 2019-07-18.
  3. http://www.christianlifeandliberty.net/RTL.bmp K.M. Cassidy. "Right to Life." In Dictionary of Christianity in America, Coordinating Editor, Daniel G. Reid. Downers Grove, Illinois: InterVarsity Press, 1990. pp. 1017,1018.
  4. 1999, Jennifer M. Scherer, Rita James Simon, Euthanasia and the Right to Die: A Comparative View, Page 27
  5. 1998, Roswitha Fischer, Lexical Change in Present-day English, page 126

Viungo vya nje[hariri | hariri chanzo]

Project Human Rights Logo FR Makala hii kuhusu Haki za binadamu bado ni mbegu.
Je, unajua kitu kuhusu Haki ya Kuishi kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine?
Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
Basi unaweza kuisaidia Wikipedia yetu kwa kuihariri na kuiongezea habari.