Elizabeth Mafikeng

Elizabeth Mafekeng (18 Septemba 1918 – 28 Mei 2009) alikuwa mmoja wa viongozi mashuhuri wa vyama vya wafanyakazi nchini Afrika Kusini na mwanaharakati jasiri wa kupinga mfumo wa ubaguzi wa rangi.

Alijitambulisha kwa uongozi thabiti na mchango mkubwa katika kupigania haki za wafanyakazi, hasa wanawake wa Kiafrika waliokuwa wakikumbwa na mazingira magumu ya kazi. Mafekeng aliandika historia kwa kuwa mwanamke wa kwanza Mwafrika kupigwa marufuku rasmi na serikali ya ubaguzi wa rangi hatua iliyolenga kunyamazisha sauti yake lakini ikaendelea kumtambulisha zaidi kama alama ya mapambano ya haki na usawa.

Wasifu

Elizabeth Mafekeng alizaliwa tarehe 18 Septemba 1918 katika mji mdogo wa Tarkastad, uliopo kati ya Queenstown na Cradock, ndani ya Eastern Cape. Baba yake, Andries, alifariki dunia mwaka huohuo aliozaliwa, na kumwacha akiwa mtoto mdogo zaidi katika familia ya watoto watano. Kufuatia msiba huo, mama yake Kathrine alilazimika kwenda kufanya kazi Kimberley ili kuihudumia familia, huku Elizabeth akiachwa chini ya malezi ya bibi yake, Marther Mafekeng.

Baadaye familia ilihamia Aliwal North, kabla ya kuhamia Huguenot katika Western Cape. Huko ndipo alipoanza masomo yake katika shule ya watoto wa rangi mchanganyiko, kutokana na ukosefu wa shule maalum kwa watoto wa Kiafrika. Alipofika darasa la pili, alihamishiwa shule ya watoto wa Kiafrika huko Cape Town, ambako aliendelea na masomo hadi darasa la saba. Hata hivyo, kutokana na hali duni ya maisha, alilazimika kuacha shule akiwa na umri wa miaka 14 ili kusaidia familia yake.

Mwaka 1932, Mafekeng aliajiriwa katika kiwanda cha kusindika matunda cha H. Jones and Co kilichopo Paarl, ambapo kazi yake ilikuwa kusafisha matunda kwa ujira mdogo sana. Alikumbana na mazingira magumu ya kazi yaliyohusisha saa nyingi za kazi na malipo duni hali iliyochangia kuamsha ari yake ya kupigania haki za wafanyakazi baadaye maishani.

Mnamo mwaka 1938, aliolewa na mfanyakazi mwenzake wa kiwandani, Henry Moffat Mdityana. Waliishi pamoja na familia yao kubwa ya watoto kumi na mmoja wana watatu na binti wanane katika nyumba ndogo iliyoko Mtaa wa Barbarossa, Paarl, hadi mwaka 1959 alipofukuzwa katika makazi hayo.

Tazama pia

• Orodha ya watu walio chini ya amri za kupiga marufuku chini ya ubaguzi wa rangi

Tanbihi

Makala hii kuhusu mwanasiasa fulani bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Elizabeth Mafikeng kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.