Chimamanda Ngozi Adichie

Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Jump to navigation Jump to search

Makala hii ina dalili ya kutungwa kwa kutegemea programu ya kompyuta kama "google translation" au "wikimedia special:content translation" bila masahihisho ya kutosha. Watumiaji wanaombwa kuchunguza lugha, viungo na muundo wake tena. Wakiridhika na hali yake wanaweza kuondoa kigezo hiki kinachoonekana kwenye dirisha la kuhariri juu ya matini ya makala kwa alama za {{tafsiri kompyuta}} .

chimamanda Ngozi Adichie

Kuzaliwa :15 Septemba 1977 Mji wa Nigeria

Uraia ; Mwanchi wa Nigeria na Marekani

Elimu : Chuo kikuu cha Hopkins na Yale

Kazi : Mwandishi wa riwaya na hadithi fupi

Mda wa kazi: Tangu 2003 hadi sasa

Jamaa: Ivara Sege

Watoto: 1

Elimu,Familia na Maisha ya Awali

Adichie alizaliwa katika mji wa Enugu nchini Nigeria,akiwa mtoto wa tano kati ya sita katika familia ya Igbo. Alilelewa katika mji wa Nsukka Jimbo la Enugu. Babake alikua profesa wa takwimu katika Chuo Kikuu cha Nigeria. Mama yake, Grace Ifeoma alikuwa msajili wa kwanza wa kike wa chuo kikuu.

Adichie alimaliza elimu yake ya sekondari katika Shule ya Sekondari ya Chuo Kikuu cha Nigeria, Nsukka, ambako alipokea zawadi kadhaa za kitaaluma. Alisomea udaktari na duka la dawa katika Chuo Kikuu cha Nigeria kwa mwaka mmoja na nusu. Katika kipindi hiki, alihariri The Compass, gazeti linaloendeshwa na wanafunzi wa kitiba wa Kikatoliki wa chuo kikuu. Aliondoka Nigeria akiwa na miaka 19 na kuelekea Marekani kusomea mawasiliano na sayansi ya siasa katika Chuo Kikuu cha Drexel huko Philadelphia,

Mnamo 2003, alimaliza digrii ya uzamili katika uandishi wa ubunifu katika Chuo Kikuu cha Johns Hopkins. Mnamo 2008, alipata shahada ya uzamili ya sanaa katika masomo ya Kiafrika kutoka Chuo Kikuu cha Yale.Adichie alikuwa mwanafunzi wa Hodder katika Chuo Kikuu cha Princeton wakati wa mwaka wa masomo wa 2005-2006. Mnamo 2008, alitunukiwa Ushirika wa MacArthur. Alitunukiwa ushirika wa 2011-2012 na Taasisi ya Radcliffe ya Mafunzo ya Juu, Chuo Kikuu cha Harvard.

Dini

Adichie ni Mkatoliki na alilelewa akiwa Mkatoliki akiwa mtoto, ingawa anachukulia maoni yake, hasa kuhusu ufeministi, kuwa yanakinzana na dini yake. Katika hafla ya mwaka wa 2017 katika Chuo Kikuu cha Georgetown, alisema kwamba dini "si taasisi ya kirafiki kwa wanawake" na "imetumiwa kuhalalisha ukandamizaji ambao unatokana na wazo kwamba wanawake sio wanadamu sawa.Ametoa wito kwa viongozi wa Kikristo na Kiislamu nchini Nigeria kuhubiri ujumbe wa amani na umoja. Baada ya kutambuliwa hapo awali kama asiyeamini Mungu alipokuwa akimlea binti yake Mkatoliki, pia amejitambulisha kuwa Mkatoliki kitamaduni, lakini kama mgeni katika kongamano la hivi majuzi la Humboldt alisema kwamba alikuwa amerejea katika imani yake ya Kikatoliki.

Kabila

Adichie, ambaye ni kijana nchini Nigeria, hakuzoea kutambulika kwa rangi ya ngozi yake, jambo ambalo lilianza kutokea alipofika Marekani chuoni. Akiwa Mwafrika mweusi huko Amerika, Adichie alikabiliwa na maana ya kuwa mtu wa rangi nchini Marekani. Mbio kama wazo likawa jambo ambalo ilimbidi kuabiri na kujifunza. Anaandika kuhusu hili katika riwaya yake ya Americanah.

Usagaji

Adichie anaunga mkono haki za ushoga barani Afrika; mwaka 2014, wakati Nigeria ilipopitisha mswada wa kupinga ushoga, alikuwa miongoni mwa waandishi wa Nigeria waliopinga sheria hiyo, na kuitaja kuwa ni kinyume cha katiba na "kipaumbele cha ajabu kwa nchi yenye matatizo mengi ya kweli," akisema kuwa uhalifu ni uhalifu kwa. sababu una wahasiriwa.

Adichie baadaye alifafanua zaidi kauli yake, akiandika "kwamba kuna tofauti kati ya wanawake waliozaliwa wakiwa wanawake na wanawake ambao wanapita, bila kuinua mmoja au mwingine, na kuwa ataendelea kutetea haki za watu waliobadili jinsia.

Aliikosoa insha ya Juni 2021 iliyoitwa "It is Obscene", na utamaduni wa kughairi, akijadili uzoefu wake na waandishi wawili waliohudhuria warsha yake ya uandishi. Alielezea "utendaji wao wa shauku wa wema ambao unatekelezwa vyema kwenye mtandao wa Twitter lakini sio katika nafasi ya karibu ya urafiki" kama "uchafu".

Uandishi

Msukumo wa awali wa Ngozi Adichie ulitoka kwa Chinua Achebe, baada ya kusoma riwaya yake ya 1958 Things Fall Apart, akiwa na umri wa miaka 10; Adichie alitiwa moyo kwa kuona maisha yake mwenyewe yakiwakilishwa kwenye kurasa. Pia amemtaja Buchi Emecheta kama mtangulizi wa fasihi wa Nigeria.

Alichapisha mkusanyiko wa mashairi mwaka wa 1997 (Maamuzi) na mchezo wa kuigiza (For Love of Biafra) mwaka wa 1998. Hadithi yake fupi "My Mother, the Crazy African", iliyoangazia matatatizo ambayo hutokea wakati mtu anakabiliana na tamaduni mbili ambazo ni kinyume kabisa kutoka kwa kila mmoja. Kwa upande mmoja, kuna utamaduni wa kitamaduni wa Kinigeria wenye majukumu ya wazi ya kijinsia, marekani kuna uhuru zaidi katika jinsi jinsia wanavyotenda, na vikwazo vidogo kwa vijana.

Mnamo 2002, aliorodheshwa kwa Tuzo ya Caine ya Uandishi wa Kiafrika kwa hadithi yake fupi "You in America", na hadithi yake "That Harmattan Morning" ilichaguliwa kama mshindi . Mnamo 2003, alishinda Tuzo ya Kimataifa ya Hadithi Fupi ya David T. Wong 2002/2003 (Tuzo la Kituo cha PEN). Hadithi zake pia zilichapishwa katika Zoetrope: All-Story, na Topic Magazine.

Riwaya yake ya kwanza, Purple Hibiscus (2003), ilipokea sifa nyingi muhimu, na kutunukiwa Tuzo la Waandishi wa Jumuiya ya Madola kwa Kitabu Bora cha Kwanza (2005).Riwaya yake ya pili, Half of a Yellow Sun (2006), imeandikwa kabla na wakati wa Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Nigeria.Ilibadilishwa kuwa filamu yenye jina moja iliyoongozwa na Biyi Bandele, mshindi wa tuzo ya BAFTA mwaka wa 2014.

Kitabu cha tatu cha Adichie, The Thing Around Your Neck (2009), ni mkusanyo wa hadithi 12 zinazochunguza uhusiano kati ya wanaume na wanawake, wazazi na watoto, Afrika na Marekani. Hadithi ya Adichie "Ceiling" ilijumuishwa katika toleo la 2011 la The Best American Short Stories Riwaya yake ya tatu ya Americanah (2013), uchunguzi wa mbio za vijana wa Nigeria waliokutana.Mnamo Machi 2017, Americanah alichaguliwa kama mshindi, sehemu ya mpango wa usomaji wa jumuiya unaotia moyo wakazi wote wa jiji kusoma kitabu kimoja.

Kitabu chake kilichofuata, Dear Ijeawele, kilichochapishwa mnamo Machi 2017, kilikuwa na chimbuko lake katika barua ambayo Adichie alimwandikia rafiki aliyekua ameomba ushauri kuhusu jinsi ya kumlea bintiye kama mtetezi wa haki za wanawake.

Mnamo Aprili 2017, Adichie alichaguliwa katika darasa la 237 la Chuo cha Sanaa na Sayansi cha Amerika, mojawapo ya tuzo za juu zaidi kwa wasomi nchini Marekani, kama mmoja wa wanachama wapya 228 waliochaguliwa tarehe 7 Oktoba 2017.Mei 2021, Adichie alitoa risala iliyotokana na kifo cha babake iliyoitwa Notes on Grief.

Hotuba

Adichie alizungumza kuhusu "Hatari ya Hadithi Moja" kwa TED mwaka wa 2009. Ilikua mojawapo ya Majadiliano ya TED yaliyotazamwa zaidi wakati wote ikiwa na maoni zaidi ya milioni 27. Mnamo tarehe 15 Machi 2012, aliwasilisha Hotuba ya Jumuiya ya Madola ya "Kuunganisha Tamaduni" 2012 huko Guildhall, London. Adichie pia alizungumza juu ya kuwa mtetezi wa haki za wanawake kwa TEDxEuston mnamo Desemba 2012, na hotuba yake "Sote tunapaswa kuwa watetezi wa haki za wanawake". Ilianzisha mazungumzo ya ulimwenguni pote kuhusu ufeministi na ilichapishwa kama kitabu mnamo 2014.

Hatari ya Hadithi Moja"

Adichie alizungumza katika mazungumzo ya TED yenye kichwa "Hatari ya Hadithi Moja", iliyochapishwa Julai 2009, ambapo alionyesha wasiwasi wake kwa uwakilishi mdogo wa tamaduni mbalimbali. Alieleza kuwa kama mtoto mdogo, mara nyingi alikuwa amesoma hadithi za Wamarekani na Waingereza ambapo wahusika kimsingi walikuwa wa asili ya Caucasia.Katika mhadhara huo, alisema kuwa uwakilishi mdogo wa tofauti za kitamaduni unaweza kuwa hatari.Adichie alihitimisha mhadhara huo kwa kubainisha umuhimu wa hadithi mbalimbali katika tamaduni mbalimbali na uwakilishi unaostahili.Alitetea uelewa zaidi wa hadithi kwa sababu watu ni wagumu, akisema kwamba kwa kuelewa hadithi moja tu, mtu hutafsiri vibaya watu, asili zao na historia zao.Mazungumzo hayo yamekuwa moja ya mazungumzo ya TED yaliyotazamwa zaidi. ya wakati wote ikiwa na maoni zaidi ya milioni 27. Tangu 2009, alirejea mada hiyo alipokuwa akizungumza na watazamaji kama vile Kongamano la Kibinadamu la Hilton la Conrad N. Hilton Fou. ufadhili mwaka 2019.

Maisha binafsi

Mnamo 2009, Adichie alimuoa Ivara Esege, daktari wa Nigeria. Katika mahojiano Julai 2016, alifichua kuwa hivi majuzi alikuwa amejifungua binti Adichie akigawanya wakati wake kati ya Marekani na Nigeria, ambapo anafundisha warsha za uandishi.

Tuzo na uteuzi

Mnamo mwaka wa 2016 na 2017, alitunukiwa digrii ya heshima na vyuo vikuu vya Johns Hopkins, Haverford na Edinburgh. Mnamo 2018, alipata digrii ya heshima, Daktari wa Barua za Kibinadamu, kutoka Chuo cha Amherst. Alipata digrii ya heshima, kutoka Université de Fribourg na chuo kikuu cha yale mnamo 2019.

Utambuzi mwingine

2010 ameorodheshwa kati ya The New Yorker ya "20 chini ya 40"

2013 ameorodheshwa kati ya The New York Times' "Vitabu Kumi Bora vya 2013", vya Americanah miongoni mwa Waafrika Wapya "100 Most Influential Africans 2013"

2014 ameorodheshwa miongoni mwa mradi wa Afrika39 wa waandishi 39 wenye umri wa chini ya miaka 40

2015 ameorodheshwa kati ya Jarida la Time "Watu 100 Wenye Ushawishi Zaidi"

Spika wa Kuanza 2015 katika Chuo cha Wellesley, 2017 katika Chuo cha Williams

Spika ya Siku ya Darasa ya 2018 ya Chuo Kikuu cha Harvard na 2019 ya Chuo Kikuu cha Yale.

Adichie alikuwa mmoja wa wanawake 15 waliochaguliwa kuonekana kwenye jalada la toleo la Septemba 2019 la British Vogue, lililohaririwa na Meghan, Duchess wa Sussex.Alitajwa kuwa miongoni mwa Waafrika 100 wenye ushawishi mkubwa na jarida la New African mwaka 2019.

Chimamanda pia alichaguliwa Machi 2017 katika Chuo cha Sanaa na Barua cha Marekani. Hii ilimfanya kuwa Mnigeria wa pili kupewa heshima hiyo, baada ya Prof. Wole Soyinka. Aliorodheshwa kati ya wanachama 40 wa Heshima kutoka nchi 19 tofauti.