Ama Bame Busia
Ama Bame Busia (1935/1936 – 12 Desemba 2023) alikuwa mwanasiasa wa Ghana na aliyewahi kuwa mjumbe wa Baraza la Taifa (Council of State). Alikuwa dada wa marehemu Kofi Abrefa Busia, aliyewahi kuwa Waziri Mkuu wa Ghana. Alikuwa mwanachama wa chama cha siasa cha New Patriotic Party (NPP).[1]
Hapo awali, Busia alipinga uteuzi wa Dkt. Mahamudu Bawumia kama mgombea mwenza katika Uchaguzi Mkuu wa Ghana wa mwaka 2008, lakini baadaye aliomba msamaha kwa Rais wa zamani wa Ghana, Nana Addo Dankwa Akufo-Addo, na kusema kuwa “Bawumia ndiye Makamu wa Rais bora zaidi kuwahi kuwa nchini Ghana.”[2]
Elimu
[hariri | hariri chanzo]Awali, baba yake Busia alimzuia kuhudhuria shule kwa sababu alikuwa wa kifalme, lakini kaka yake, Kofi Abrefa Busia, baadaye alimshawishi baba yao amruhusu kwenda shule, ambapo alikuwa msichana pekee darasani kwake.[3]
Alipata elimu ya msingi katika Shule ya Wenchi Methodist na Shule ya Methodist Middle Girls’ huko Kumasi. Alipata mafunzo ya ualimu katika Chuo cha Mafunzo cha Komenda.[4]
Mwaka 1959, alienda uhamishoni London pamoja na kaka yake, Kofi Abrefa Busia, na huko alisoma Usimamizi wa Taasisi na Upishi katika Chuo cha Regent Street Polytechnic.[5]
Uandishi wa Vitabu
[hariri | hariri chanzo]Alizindua kitabu chake “Bittersweet Pill of Politics” mwaka 2022.[6]
Kifo
[hariri | hariri chanzo]Busia alifariki dunia katika Kituo cha Tiba cha Nyaho tarehe 12 Desemba 2023 akiwa na umri wa miaka 87. Maombolezo ya wiki moja ya mazishi yake yalifanyika Abelemkpe, mjini Accra.[7]
Tuzo na Heshima
[hariri | hariri chanzo]Busia alitunukiwa heshima kama mmoja wa wanawake wenye msukumo mkubwa zaidi nchini Ghana katika nyanja ya siasa.[8]
Marejeo
[hariri | hariri chanzo]
| Makala hii kuhusu mtu huyo bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Ama Bame Busia kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. |
- ↑ https://www.modernghana.com/news/188455/ama-busia-distances-from-frema-busias-accusations.html
- ↑ https://www.graphic.com.gh/news/politics/bawumia-is-a-gem-ama-busia.html?utm_source=chatgpt.com
- ↑ https://www.modernghana.com/lifestyle/473/hon-amma-bame-busia-the-strong-girl-still-strong-after-70.html
- ↑ "Hon. Amma Bame Busia • The strong Girl Still Strong After 70". Modern Ghana (kwa Kiingereza). Iliwekwa mnamo 2026-01-31.
- ↑ "Prominent NPP Member and Busia's sister, Ama Busia, passes away". Graphic Online (kwa Kiingereza (Uingereza)). 2023-12-13. Iliwekwa mnamo 2026-01-31.
- ↑ https://www.gbcghanaonline.com/general-news/ama-busia-memoir/2022/
- ↑ https://www.adomonline.com/one-week-observation-of-ama-busia-held-in-accra/
- ↑ https://www.myjoyonline.com/